Kontrol muayenesinde en sık duyduğumuz cümlelerden biri şudur: ilacı vermeye çalıştık ama beceremedik. Bu hiç de utanılacak bir şey değil; özellikle kedilerde ilaç vermek gerçekten zordur. Ancak yarım kalan bir tedavi, hiç başlanmamış bir tedaviden bazen daha kötü sonuç verir. Bu yüzden tekniği baştan doğru öğrenmek önemlidir.
Önce güvenlik: neyi asla yapmamalısınız
İnsan ilaçlarını kendi kararınızla vermeyin. Parasetamol kedilerde öldürücüdür. İbuprofen hem kedilerde hem köpeklerde böbrek ve mide hasarına yol açar. İyi niyetle verilen tek bir tablet ciddi zehirlenme tablosu yaratabilir.
Bir hayvana yazılan ilacı diğerine vermeyin. Köpek için uygun bir doz kedide toksik olabilir; bazı köpek parazit ürünleri kediler için ölümcüldür.
İlaç veremiyorsanız tedaviyi sessizce bırakmak yerine bize haber verin. Çoğu ilacın farklı formu ya da alternatifi vardır; bunu birlikte çözebiliriz.
Kediye hap verme
Kedilerde en sık hata, mücadeleyi uzatmaktır. Ne kadar uzun sürerse kedi o kadar direnir ve bir sonraki sefer daha zor olur. Hedef hızlı, kararlı ve sakin bir uygulamadır.
- Kediyi kucağınıza sırtı size dönük alın; kaçış yönünü kapatmış olursunuz
- Çok huzursuzsa bir havluya sarın, yalnızca başı dışarıda kalsın
- Bir elinizle elmacık kemiklerinin üzerinden kavrayıp başı hafifçe yukarı kaldırın
- Alt çeneyi parmakla aşağı indirin, hapı dilin arka kısmına bırakın
- Ağzı kapatıp burnuna kısa bir üfleme yapın ya da boğazını okşayın; yutma refleksini tetikler
- Ardından birkaç mililitre su verin: hapın yemek borusunda takılmasını önler
Son madde kedilerde özellikle önemlidir. Kuru yutulan bazı tabletler yemek borusunda kalıp tahrişe yol açabilir. Hap sonrası küçük bir miktar su ya da yaş mama bu riski belirgin biçimde azaltır.
Köpeğe hap verme
Köpeklerde iş genellikle daha kolaydır çünkü çoğu köpek hapı gıdanın içinde kabul eder. Küçük bir parça kokulu yiyeceğin içine gizlemek çoğu zaman yeterlidir.
İşe yarayan bir taktik şudur: önce içinde ilaç olmayan bir parça verin, sonra ilaçlı olanı, hemen ardından yine boş bir parça. Köpek üçüncüyü beklediği için ikinciyi çiğnemeden yutar.
Yalnız dikkat: bazı ilaçlar aç karnına, bazıları tokken verilmelidir; bazıları süt ürünleriyle birlikte emilmez. Gizleyeceğiniz gıdayı seçmeden önce bunu bize sorun.
Sıvı ilaç ve şurup
Enjektörü ağzın önünden değil, yan taraftan, köpek dişinin arkasındaki boşluktan sokun. Yavaş yavaş, küçük miktarlarla verin ve yutmasına zaman tanıyın.
Hızlı boşaltmak en tehlikeli hatadır: hayvan sıvıyı soluk borusuna kaçırabilir. Öksürük başlarsa hemen durun ve başını aşağı doğru eğik tutun.
Kulak ve göz damlası
- Kulakta: damlayı kanala akıtın, kulak dibine on beş saniye masaj yapın, sonra silkelemesine izin verin
- Şişenin ucunu kulağa ya da göze değdirmeyin; kontaminasyon olur
- Gözde: alt göz kapağını hafifçe aşağı çekip cebe damlatın, doğrudan korneaya damlatmayın
- Birden fazla göz damlası varsa aralarında birkaç dakika bekleyin
Süreyi tamamlamak neden şart?
En sık gördüğümüz hata, hayvan iyi görününce ilacı kesmektir. Özellikle antibiyotiklerde bu, direncin ve tekrarın en önemli nedenidir. İyileşme belirtisi tedavinin bittiği anlamına gelmez.
Bir doz atlarsanız panik yapmayın: hatırladığınızda verin, ancak bir sonraki dozun saati yaklaştıysa atlayın ve iki dozu birleştirmeyin.
Sık Sorulan Sorular
Hapı dilin mümkün olduğunca arkasına bırakmak ve ardından birkaç mililitre su vermek işe yarar. Yine olmuyorsa bize haber verin; ilacın sıvı formu ya da alternatifi olabilir.
Bazı ilaçlarda uygundur, bazılarında emilimi bozar. Karıştırmadan önce o ilaç için uygun olup olmadığını sorun.
Hayır. Parasetamol kedilerde öldürücüdür, ibuprofen her iki türde de ciddi hasar yapar. Ağrı için mutlaka bize danışın.
Hayır. Hatırladığınızda tek doz verin; bir sonraki dozun saati yakınsa atlayın. Dozları birleştirmek zehirlenmeye yol açabilir.
Kesmeyin. Hayvan iyi görünse bile süreyi tamamlamak gerekir; erken kesme tekrarın ve direncin başlıca nedenidir.
Bu yazı, uzman veteriner hekimimiz Öykü Yalçın tarafından hazırlanmıştır. İçerik genel bilgilendirme amaçlıdır; dostunuza özel durumlar için lütfen kliniğimize danışın.